گزارش پایداری شرکتی: راهنمای جامع مدیران برای خلق ارزش، افشای ESG و انطباق با الزامات سازمان بورس ایران

در فضای رقابتی و متلاطم کسب‌وکار امروز، مفهوم پایداری شرکتی از یک تعهد اخلاقی به یک ضرورت استراتژیک برای تداوم فعالیت و خلق ارزش بلندمدت تبدیل شده است. گزارش پایداری شرکتی سندی حیاتی است که عملکرد یک سازمان را در ابعاد سه‌گانه زیست‌محیطی، اجتماعی، و حاکمیتی (ESG) تشریح می‌کند و هدف آن پاسخگویی به انتظارات ذینفعان، از جمله سرمایه‌گذاران، جامعه و نهادهای نظارتی است. این گزارش، به‌ویژه برای مدیران ارشد و مسئولین پایداری، ابزاری است برای شناسایی و مدیریت ریسک‌های غیرمالی، بهبود شهرت برند، جذب سرمایه مسئولانه، و تضمین انطباق با الزامات داخلی (مانند دستورالعمل حاکمیت شرکتی سازمان بورس ایران). از این رو، درک ماهیت گزارش پایداری، از تعریف آن (گزارش پایداری چیست؟) تا چگونگی تدوین آن بر اساس چارچوب‌های جهانی (مانند GRI) و بومی، نقشه راه اصلی برای رهبران کسب‌وکار در جهت حکمرانی شرکتی شفاف و پاسخگو است.

تعریف و تکامل پایداری شرکتی (Corporate Sustainability)

پایداری مفهومی است که ریشه در اصول توسعه پایدار دارد؛ اصطلاحی که در سال ۱۸۹۲ در گزارش بروتلند تعریف شد و به گسترشی اشاره می‌کند که نیازمندی‌های نسل حاضر را بدون به خطر انداختن توانایی نسل‌های آینده برای رفع نیازهای خود، تأمین نماید. در فضای کسب‌وکار، این مفهوم به پایداری شرکتی (Corporate Sustainability – CS) ارتقا یافته است. پایداری شرکتی رویکردی استراتژیک با هدف ایجاد ارزش بلندمدت برای کلیه ذی‌نفعان سازمان، از طریق همگام‌سازی استراتژی تجاری با ملاحظات زیست‌محیطی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و اخلاقی است.

برخلاف دیدگاه‌های سنتی که صرفا بر سودآوری کوتاه‌مدت تمرکز داشتند، پایداری شرکتی تضمین می‌کند که دستیابی به اهداف کوتاه‌مدت، اهداف بلندمدت سازمان را قربانی نکند. این مفهوم مدیون تلاش‌هایی است که از دهه ۱۹۷۰ میلادی آغاز شد و تاکید داشت پایداری شرکتی باید شامل تعهدات اقتصادی، قانونی، اخلاقی و بشردوستانه نسبت به محیط کسب‌وکار باشد. گزارشگری پایداری، بازتاب این تعهدات است؛ سندی است که دستاوردهای محیطی، اجتماعی و اقتصادی یک شرکت را تشریح می‌کند و نشان می‌دهد که چگونه واحد تجاری، با در نظر گرفتن این سه بُعد، طرح‌های توسعه خود را در آینده اجرا خواهد کرد. این رویکرد به مدل سه‌گانه (Triple Bottom Line – TBL) معروف است که عملکرد شرکت را در ابعاد People (اجتماعی)، Planet (محیطی) و Profit (اقتصادی) ارزیابی می‌کند.

نقش گزارشگری پایداری در خلق ارزش بلندمدت

برای مدیران ارشد و استراتژیک، گزارش پایداری فراتر از یک وظیفه جانبی است و به یک ابزار حیاتی برای ارزیابی تداوم فعالیت (Going Concern) و کیفیت سود تبدیل شده است. اگر این فرایند به‌درستی اجرا شود، مزایای استراتژیک قابل‌توجهی را برای شرکت به همراه دارد:

الف) مدیریت ریسک و فرصت: گزارش پایداری شرکت‌ها را وادار می‌کند تا ریسک‌های غیرمالی مانند ریسک‌های اقلیمی، ریسک‌های زنجیره تامین، یا جریمه‌های ناشی از عدم انطباق با مقررات زیست‌محیطی را شناسایی و مدیریت کنند. همچنین، پایداری فرصت‌هایی برای سازماندهی تلاش‌های متنوع شرکت‌ها زیر یک مفهوم چتر واحد و تمرکز بر توسعه محصولات جدید فراهم می‌آورد.

ب) جذب سرمایه و اعتبار بازار: معیارهای زیست‌محیطی، اجتماعی و حاکمیتی (ESG) به یکی از ارکان اصلی تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاران تبدیل شده‌اند. سرمایه‌گذاری ESG که به‌عنوان سرمایه‌گذاری مسئولانه اجتماعی (SRI) نیز شناخته می‌شود، اولویت را به شرکت‌هایی می‌دهد که در این معیارها عملکرد مطلوبی دارند. گزارش‌های پایداری شفاف و معتبر می‌تواند ریسک‌ها و فرصت‌ها را برای سرمایه‌گذاران مشخص کرده و دسترسی شرکت به سرمایه‌های جهانی را تسهیل کند. مطالعات انجام شده در ایران نیز نشان می‌دهد که افشای گزارش پایداری بر بازده حقوق صاحبان سهام تأثیر مثبت دارد و می‌تواند برای شرکت‌هایی که توجه کافی به این موضوعات ندارند، جریمه‌های بازار را کاهش دهد.

ج) تقویت شهرت و برند شرکتی: افشای عمومی یک استراتژی پایداری، منجر به بهبود نام تجاری، شهرت اجتماعی بهتر، و کسب اعتبار برای اقدامات مثبتی می‌شود که شرکت قبلاً انجام داده است. این شفافیت همچنین برای جذب و حفظ استعدادها، به‌ویژه در نسل جدید کارکنان، که تمایل بیشتری به کار در سازمان‌های مسئولیت‌پذیر دارند، حیاتی است.

گزارش پایداری در سیر تکامل خود، از یک ابزار صرفا بازاریابی برای ساختن تصویری از مسئولیت اجتماعی (CSR) به یک عنصر اصلی و مورد انتظار سرمایه‌گذاران تبدیل شده است که با مقررات سخت‌گیرانه‌تر قانونی نیز تقویت می‌گردد. بنابراین، گزارشگری پایداری دیگر یک انتخاب اخلاقی نیست، بلکه یک ضرورت استراتژیک برای حفظ تداوم فعالیت و ارزش‌آفرینی محسوب می‌شود.

ستون‌های فنی گزارشگری: ارزیابی بااهمیت و چارچوب‌های جهانی

یک گزارش پایداری معتبر، بر پایه‌های ارزیابی دقیق ریسک‌ها و همسویی با استانداردهای رسمی بنا می‌شود.

ارزیابی موضوعات با اهمیت (Materiality Assessment): قلب گزارش پایداری

ارزیابی و اولویت‌بندی موضوعات با اهمیت، حیاتی‌ترین گام در فرایند تهیه گزارش پایداری است. این مرحله به سازمان کمک می‌کند تا از افشای اطلاعات غیر مرتبط خودداری کرده و تمرکز خود را بر موضوعاتی قرار دهد که بیشترین تاثیر را بر عملکرد مالی و غیرمالی شرکت و همچنین ذی‌نفعان دارند. استاندارد GRI 3 راهنمای کاملی برای تعیین موضوعات با اهمیت فراهم می‌کند.

در حال حاضر، مفهوم اهمیت دوگانه (Double Materiality) که به‌ویژه در مقررات اروپایی (مانند CSRD) اهمیت یافته است، مطرح می‌شود. این مفهوم مدیران را ملزم می‌کند که تأثیرات را از دو منظر بررسی کنند:

1. اهمیت تأثیر (Impact Materiality): تاثیرات شرکت بر جامعه و محیط زیست (از درون به بیرون).
2. اهمیت مالی (Financial Materiality): تاثیر مسائل پایداری (ریسک‌های اقلیمی، اجتماعی) بر ارزش مالی شرکت (از بیرون به درون).

استاندارد مرجع جهانی: راهنمای عملی GRI (Global Reporting Initiative)

استانداردهای GRI به‌عنوان پرکاربردترین چارچوب جهانی برای گزارشگری پایداری، پاسخگوی نیازهای طیف وسیعی از ذی‌نفعان هستند و بر افشای شفاف تاثیرات سازمان بر جامعه تمرکز دارند. شرکت‌های بزرگی مانند بوئینگ، فورد، و دل از استانداردهای GRI برای هدایت گزارش‌های ESG خود استفاده می‌کنند.

ساختار GRI یک سیستم مدولار است که از سه سری استاندارد تشکیل شده است:

• استانداردهای جهانی (Universal Standards): شامل GRI 1 (الزامات پایه)، GRI 2 (افشای عمومی حاکمیت، فعالیت‌ها، و سیاست‌ها) و GRI 3 (راهنمای تعیین و مدیریت موضوعات با اهمیت).
• استانداردهای بخشی (Sector Standards): اطلاعات خاص برای صنایع مختلف را فراهم می‌کند.
• استانداردهای موضوعی (Topic Standards): افشاگری‌های دقیق برای گزارش‌دهی در مورد موضوعات خاص مانند آب، تنوع زیستی، یا تغییرات اقلیمی ارائه می‌دهد.

تهیه گزارش بر اساس GRI Content Index و بازبینی آن (Assurance)، شفافیت و اعتماد سرمایه‌گذاران، مشتریان و سایر ذی‌نفعان را افزایش می‌دهد.

آینده گزارشگری مالی پایداری: استانداردهای ISSB (IFRS S1 & S2)

هیئت استانداردهای بین‌المللی پایداری (ISSB) با انتشار IFRS S1 و IFRS S2 در ژوئن ۲۰۲۳، تحولی بزرگ در گزارشگری ایجاد کرد. این استانداردها با هدف ادغام گزارشگری پایداری در ساختار گزارش‌های مالی و ارائه اطلاعات با اهمیت مالی به تامین‌کنندگان سرمایه تدوین شده‌اند. تاریخ اجرای این استانداردها برای دوره‌های مالی آغاز شده در تاریخ ۱ ژانویه ۲۰۲۴ یا پس از آن تعیین شده است.

• IFRS S1 (الزامات عمومی): ساختار و اصول گزارشگری پایداری را در مورد تمامی ریسک‌ها و فرصت‌های ESG تعیین می‌کند. هدف آن ایجاد یک مبنای جهانی و قابل مقایسه برای افشای پایداری است.
• IFRS S2 (تخصصی اقلیم): به طور خاص بر افشای اطلاعات مربوط به ریسک‌ها و فرصت‌های مالی مرتبط با اقلیم (شامل ریسک‌های فیزیکی و انتقالی) متمرکز است و با توصیه‌های TCFD همراستا است.

گذار به گزارشگری یکپارچه (Integrated Reporting):

ادغام شورای بین‌المللی گزارشگری یکپارچه (IIRC) با بنیاد IFRS و فعالیت مشترک ISSB و IASB، نشان می‌دهد که گزارشگری پایداری در حال تبدیل شدن به بخشی جدایی‌ناپذیر از معماری اصلی گزارشگری شرکتی است. هدف گزارشگری یکپارچه، پر کردن شکاف میان اطلاعات مالی و غیرمالی و ارائه یک روایت منسجم از نحوه خلق، حفظ، یا فرسایش ارزش سازمان در طول زمان است. مدیرانی که به دنبال دسترسی به بازارهای سرمایه جهانی هستند، باید گزارش پایداری خود را از یک سند پاسخگویی (GRI) به یک سند افشای ریسک مالی (ISSB) ارتقاء دهند.

چارچوب	نوع تمرکز بر اهمیت (Materiality)	مخاطب اولیه	الزامات کلیدی	جهت‌گیری اصلی
GRI	تاثیر محور (Impact Materiality): تاثیر سازمان بر محیط زیست و جامعه	طیف گسترده‌ای از ذینفعان (جامعه، مشتریان، کارکنان)	افشای عمومی بر اساس موضوعات با اهمیت (GRI 3)	پاسخگویی و شفافیت اجتماعی
ISSB (IFRS S1 & S2)	مالی محور (Financial Materiality): تأثیر ریسک‌ها و فرصت‌های پایداری بر ارزش شرکت	تأمین‌کنندگان سرمایه مالی (سرمایه‌گذاران، وام‌دهندگان)	یکپارچه‌سازی با گزارشگری مالی، افشای ریسک‌های اقلیمی	اطلاع‌رسانی مالی و تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاری

گزارش پایداری در ایران: الزامات بومی و ساختار چهارگانه

الزامات قانونی در ایران، به‌ویژه برای شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران، گزارشگری پایداری را به یک وظیفه حاکمیتی و مسئولیت نظارتی تبدیل کرده است.

الزامات قانونی و نقش سازمان بورس و اوراق بهادار تهران

دستورالعمل حاکمیت شرکتی ناشران ثبت‌شده نزد سازمان بورس و اوراق بهادار، به‌طور خاص در مواد ۳۹، ۴۰ و ۴۱، الزاماتی را برای افشای پایداری و ارزیابی توان خلق ارزش شرکت در کوتاه‌مدت و بلندمدت تعیین کرده است. این دستورالعمل، پایداری را به یک جزء اصلی از وظایف فیدوسیاری هیئت مدیره و مکانیزم‌های حاکمیت داخلی تبدیل می‌کند.

نقش کمیته‌های تخصصی در گزارش پایداری:

ساختار حاکمیت شرکتی در ایران، کمیته‌های تخصصی را به‌عنوان بازوی اجرایی هیئت مدیره برای کنترل پایداری معرفی کرده است:

• کمیته حسابرسی: این کمیته، بر سلامت گزارشگری مالی و اثربخشی فرایندهای نظام راهبری، مدیریت ریسک و کنترل‌های داخلی نظارت می‌کند.
• کمیته ریسک: این کمیته مسئول شناسایی و سنجش ریسک‌های شرکت، از جمله ریسک‌های پایداری، است و با درخواست گزارش‌های دوره‌ای، وضعیت پایداری شرکت را ارزیابی می‌کند.

از آنجایی که ارزیابی پایداری جزئی از وظایف کمیته ریسک و حسابرسی است، افشای پایداری به یک فرایند داخلی و حسابرسی‌شده تبدیل می‌شود که اعتبار گزارش را به‌شدت نزد سهامداران نهادی و نهادهای نظارتی افزایش می‌دهد.

ساختار چهارگانه گزارش در فضای بورس ایران

بررسی گزارش‌های پایداری شرکت‌های ایرانی (مانند پتروشیمی پارس و ایران دارو) نشان می‌دهد که محتوا حول ساختاری چهارگانه تنظیم می‌شود که بُعد حاکمیت شرکتی اغلب در اولویت قرار می‌گیرد.

حاکمیت شرکتی (Governance)

این بُعد به ساختار رهبری شرکت، شفافیت، و انطباق با مقررات می‌پردازد. در گزارش‌های بومی، ایجاد کمیته‌های تخصصی (حسابرسی، ریسک، انتصابات) و شرح وظایف آن‌ها در راستای توسعه پایدار، بسیار حیاتی است. عواملی مانند استقلال هیئت مدیره و شفافیت مالی بر سطح افشای گزارش پایداری تأثیر معناداری دارند.

عملکرد اقتصادی (Economic Performance)

این بُعد بر خلق ارزش اقتصادی و مالی برای ذی‌نفعان تأکید دارد. شاخص‌های مهم شامل افزایش سود خالص، ارائه گزارشات شفاف مالی، دستیابی به حداکثر ظرفیت تولید، و اجرای پروژه‌های توسعه زنجیره ارزش (مانند پروژه PDH-PP برای کاهش ریسک‌های فروش) است. تمرکز بر تولید با ظرفیت اسمی و مدیریت بازار داخلی، نشان‌دهنده نقش شرکت در اقتصاد کلان ملی است.

عملکرد زیست‌محیطی (Environmental Performance)

شرکت‌ها در این بخش به چگونگی مدیریت مصرف انرژی، آلودگی، و حفاظت از منابع طبیعی می‌پردازند. اقدامات کلیدی شامل استقرار استانداردهای مدیریتی ISO 14001، کاهش ضایعات، و پیشتاز بودن در تولید محصولات سازگار با محیط زیست است. نمونه‌های بومی شامل خالص‌سازی و تزریق گاز طبیعی سوخت پاک به شبکه سراسری و محاسبه شدت مصرف انرژی (گیگاژول بر تن تولید) است. کسب تندیس‌هایی نظیر «صنعت سبز» نماد تعهد شرکت به این بُعد است.

عملکرد اجتماعی (Social Performance)

این بُعد شامل روابط شرکت با کارکنان، ایمنی محیط کار و جامعه محلی است. در ایران، این بخش بر مسئولیت‌های شرکت در قبال مناطق پیرامونی تأکید زیادی دارد. شاخص‌های مهم عبارتند از: رعایت الزامات HSE و استاندارد ISO 45001، جذب نیروی کار و کارآموزان از مناطق مسکونی نزدیک شرکت، مشارکت در تامین بودجه شورای راهبردی منطقه برای پروژه‌های عام‌المنفعه (بهداشت و آموزش)، و افزایش سرانه آموزشی کارکنان.

پایداری در مسئولیت اجتماعی

مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها (CSR) زمانی به پایداری منتج می‌شود که اقدامات بشردوستانه صرفاً مقطعی نباشند، بلکه به اصول استراتژیک و بلندمدت پایبند باشند.

پایداری به عنوان یک اصل اساسی در CSR، اطمینان می‌دهد که تصمیمات امروز شرکت، آینده نسل‌های بعدی را به خطر نمی‌اندازد و بر پایه مسئولیت‌پذیری اخلاقی استوار است. امروزه، شرکت‌ها برای حفظ مجوز اجتماعی برای فعالیت (Social License to Operate)، باید عملکرد اخلاقی و پایدار را در اولویت قرار دهند.

رویکرد نوین در این حوزه، انتقال از نیکوکاری ساده به «سرمایه‌گذاری با تأثیر اجتماعی» (Impact Investing) است. این امر مستلزم آن است که شرکت‌ها به‌جای اهدای صرف، به ایجاد اشتغال، بهبود شرایط کاری، و تقویت اقتصاد محلی توجه کنند. سرمایه‌گذاران به‌طور فزاینده‌ای به دنبال شرکت‌هایی هستند که در کنار منافع مالی، بازده اجتماعی و زیست‌محیطی مثبتی نیز ارائه دهند.

اندازه‌گیری اثرات اجتماعی (Social Impact Measurement)

برای جلوگیری از تبدیل اقدامات CSR به ابزارهای صرفاً روابط عمومی، اندازه‌گیری اثرات اجتماعی ضروری است. این فرایند، نه تنها به اثبات پرونده تجاری قوی برای CSR کمک می‌کند، بلکه منجر به جلب اعتماد سرمایه‌گذاران و جامعه می‌شود.

معیارهای مهم برای اندازه‌گیری و گزارش‌دهی:

• مشارکت کارکنان: نرخ مشارکت کارکنان در برنامه‌های CSR، ساعات داوطلبانه ثبت‌شده، و میزان استفاده از برنامه‌های تطبیق کمک مالی شرکت.
• خروجی برنامه‌ها: مجموع وجوه اعطایی به مراکز نیکوکاری و خیریه و همچنین معیارهای کیفی مانند توصیفات ذی‌نفعان و نتایج پیمایش‌های ارزیابی اثر برنامه.
• سنجش ارزش: استفاده از چارچوب‌هایی مانند بازده اجتماعی سرمایه‌گذاری (Social Return on Investment – SROI) برای سنجش ارزش مالی نتایج اجتماعی و محیطی نسبت به هزینه‌ها، و همسویی برنامه‌ها با اهداف توسعه پایدار سازمان ملل (SDGs).

استراتژی همکاری پایدار با سازمان‌های نیکوکاری و مردم نهاد

سازمان‌های نیکوکاری نقش حیاتی در تقویت انسجام اجتماعی و توانمندسازی جوامع محلی دارند. شرکت‌ها باید مشارکت‌های خود را با این نهادها به گونه‌ای طراحی کنند که تأثیر سیستمیک داشته باشند. برای مثال، مشارکت در پروژه‌هایی که منجر به توسعه زیرساخت‌های آموزشی یا بهداشتی در مناطق عملیاتی شرکت می‌شود (مانند نمونه‌های بومی در منطقه پتروشیمی)، نمونه‌ای از سرمایه‌گذاری با تأثیر است.

این نوع همکاری‌ها به شرکت کمک می‌کند تا مجوز اجتماعی فعالیت خود را حفظ کرده و به فشارهای ناشی از نظارت ذی‌نفعان پاسخ دهد. اتخاذ رویکرد ایجاد تاثیر پایدار در همکاری با خیریه‌ها، شرکت را قادر می‌سازد تا از ریسک سبزشویی اجتناب کند؛ جایی که تمرکز بر نیکوکاری، وسیله‌ای برای انحراف توجه از تاثیرات منفی بزرگ‌تر است.

افرا با شناسایی سازمان‌های نیکوکاری که شفاف، پایدار و اثربخش هستند می‌تواند این فضا را در اختیار شرکت‌ها قرار دهد تا انتخاب دقیق‌تری نسبت به نیازمندی برنامه خود داشته باشند.

ریسک‌ها، چالش‌ها و نقشه راه مدیریتی

مقابله با ریسک سبزشویی (Greenwashing)

سبزشویی (Greenwashing) عبارت است از استفاده از تاکتیک‌های فریبنده و ادعاهای گمراه‌کننده مبنی بر حمایت از محیط‌زیست یا مسئولیت اجتماعی، درحالی‌که شرکت در هسته عملیاتی خود به اصول پایداری پایبند نیست. سبزشویی می‌تواند اعتماد سرمایه‌گذاران و مشتریان را از بین ببرد و تلاش‌های معتبر در حوزه پایداری را تضعیف کند.

علائم هشداردهنده سبزشویی:

• ادعاهای مبهم: استفاده از عباراتی نظیر «سبز» یا «دوستدار محیط زیست» بدون ارائه داده‌های شفاف، قابل‌اندازه‌گیری و استاندارد.
• انحراف توجه: تمرکز بر فعالیت‌های خیریه جانبی یا بهبودهای جزئی در یک بخش، درحالی‌که تأثیرات منفی بزرگ‌تر در زنجیره تامین یا عملیات اصلی نادیده گرفته می‌شوند.
• نبود شفافیت: عدم ارائه اطلاعات شفاف درباره عملکرد زیست‌محیطی شرکت که ارزیابی اعتبار ادعاها را دشوار سازد.

برای پیشگیری از سبزشویی، باید گزارشگری پایداری را به یک فرایند حسابرسی‌شده و یکپارچه تبدیل کرد. الزامات سازمان بورس در ایران مبنی بر نظارت کمیته حسابرسی و ریسک بر گزارش پایداری، یک مکانیسم حاکمیتی قوی برای جلوگیری از انحراف و افزایش اعتبار داخلی فراهم می‌آورد.

تضمین اعتبار گزارش (Assurance) و افزایش شفافیت

اعتبار گزارش پایداری (Credibility) عاملی کلیدی در ارتقاء شهرت شرکت و جلب اعتماد بازار است.

• بازبینی مستقل (External Assurance): گزارش پایداری باید توسط شخص ثالث بازبینی شود تا صحت و جامعیت داده‌های افشا شده تأیید گردد. این امر به‌ویژه در مورد اطلاعات کمی (مانند مصرف انرژی و ساعات داوطلبانه) اهمیت دارد.
• مدیریت دانش (Knowledge Management): برای مقابله با چالش جمع‌آوری داده‌های گسترده، شرکت‌ها باید سیستم‌های پیشرفته مدیریت دانش (مانند پایگاه‌های داده و ابزارهای هوش تجاری) را به کار گیرند تا کارایی، شفافیت و قابلیت اتکای فرایند گزارشگری افزایش یابد.
• ساختاردهی داده‌ها: ارائه اطلاعات به‌صورت ساختاریافته و قابل مقایسه، از طریق تهیه “GRI Content Index” برای شفاف‌سازی نحوه انطباق با استانداردها، الزامی است.

۶. ۳. نقشه راه ۱۰ مرحله‌ای برای شروع گزارشگری پایداری

توسعه موفق یک گزارش پایداری نیازمند پیروی از یک مسیر استراتژیک است:

1. اخذ تعهد رهبری: تضمین حمایت و درگیرسازی هیئت مدیره و مدیریت ارشد.
2. ارزیابی وضعیت و نیازها: تعیین وضعیت فعلی کسب‌وکار، اهداف و فرصت‌های پایداری.
3. تشکیل تیم میان‌رشته‌ای: تیمی از بخش‌های حاکمیتی، مالی، HSE و CSR برای جمع‌آوری داده و همکاری در فرایند.
4. ارزیابی بااهمیت دوگانه: شناسایی موضوعاتی که هم برای ذینفعان و هم برای ارزش مالی شرکت حیاتی هستند (مطابق با GRI 3).
5. انتخاب چارچوب: تعیین چارچوب‌های هدف (GRI برای عموم، ISSB برای سرمایه‌گذاران).
6. بومی‌سازی و انطباق: تطبیق ساختار گزارش با الزامات قانونی سازمان بورس (الزامات مواد ۳۹، ۴۰ و ۴۱).
7. جمع‌آوری داده‌ها و مستندسازی: ایجاد ساختار داده‌ای برای جمع‌آوری اطلاعات کمی و کیفی.
8. تدوین پیش‌نویس استراتژیک: نگارش محتوا با لحنی رسمی و استراتژیک که فرایند خلق ارزش را تشریح کند.
9. بازبینی و اعتباربخشی: انجام بازبینی داخلی و خارجی (Assurance) برای تضمین صحت داده‌ها.
10. انتشار و اصلاح مداوم: استفاده از بازخورد گزارش برای بهبود عملکرد و حرکت به سطوح بالاتر پایداری (سطح پیشرفته).